banner1047

Üretimden Tüketime Fındığı Değerlendirdi

Karadeniz Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Edip Sevinç, başta 2021 ürünü rekolte olmak üzere, fındık sektörünün son günlerde gündemi meşgul eden konularından bazılarına değindi.

EKONOMİ 15.06.2021, 13:15 H. Eren
Üretimden Tüketime Fındığı Değerlendirdi

Karadeniz Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Edip Sevinç, başta 2021 ürünü rekolte olmak üzere, fındık sektörünün son günlerde gündemi meşgul eden konularından bazılarına değindi.

Yaptığı açıklamada “Fikir beyan edenlerin fındığı üretiminden tüketimine kadar bir bütünlük içinde düşünerek, hesap ederek hareket etmeleri gerekir” diyen Edip Sevinç şu görüşlere yer verdi:

“Önerilen politikalar, sınırsız bitmeyen istekler,  fındıkta bütünlüğe nasıl etki edecek? Üretimi, istihdamı, ticareti ve ihracatı arttıracak mı?  Elimizde stok kalmasını engelleyecek mi? Bu sorulara birlikte cevap aranmalıdır. Maalesef Türkiye fındıkta giderek dünyanın stok devir ambarı haline geliyor.

2019’da muhteşem bir rekolte gerçekleşti. 880 bin ton civarında oldu. Daha önceki yıllardan gelen stoklarla birlikte o yıl Cumhuriyet tarihinin en büyük ihracatı 343 bin ton iç fındıkla gerçekleştirildi. Aslında bundan da fazla olmalıydı. 2019’dan 2020 ye, 100 bin tonun üzerinde fındık devri oldu. 2020 yılında ise başlangıçta peryodisite nedeni ile düşük bir rekolte bekleniyordu.

-Spekülasyon iştahı büyük zarar veriyor

Ancak pandemi etkisiyle üreticinin bahçelerinde kalması, bir önceki yılda üreticinin iyi kazanması ve TMO’nun regülasyon görevine devam ediyor olması çiftçiyi ‘daha çok kazanacağız’ inancına yönelterek,  680-700 bin ton arasındaki bir rekolteyi ortaya çıkardı. Ancak İtalya’da da 160 bin ton gibi tarihi bir rekolte gerçekleşmesi, ABD’de ilk defa 72 bin tonluk bir düzeye çıkılması, dünyadaki toplam arzın bir önceki yıl düzeyine ulaşmasına neden oldu. Maalesef bu süreç iyi yönetilemedi ve doğru analiz edilemedi. Sayın Cumhurbaşkanı tarafından verilen 22 TL’lik muhteşem fiyata rağmen piyasaya ürün arzının spekülasyon iştahı ile kesilmesi ve fındık 30 TL olacak iddiaları ihracatımız ve iç tüketimimize zarar verdi.

Bu durum elimizde fındık olmasına rağmen ihraç edemeyip, pazar payımızın azalması gibi bir tablo ile bizi karşı karşıya bıraktı. Çünkü bizde fiyatlar spekülatif olarak yükseltilmeye uğraşılırken, İtalyan, Gürcüler, Amerikalılar fındığını sattı, işlerini gördüler. Sıra bize gelince de fiyatlar gerilemeye başladı. Son dönemlerde 19 liralara kadar da düştü.

-Fındığı sattırmayanlar hesap verdiler mi?

Geçen yıl üreticiye fındık 30 lira olacak diye fındığını sattırmayanlar bir hesap verdiler mi?  Üreticinin kaybını verenler oldu mu? Türkiye’nin toplamda 60 bin ton iç fındık ihraç kaybından bir sorumluluk duyuyorlar mı? Yeni sezonda 100 bin tondan fazla bir kabuklu fındığın devredecek olmasına sebebiyet vermiş olmaktan utanıyorlar mı? Onun için sorumluluk mevkiinde olanların, başka hesaplar içine girmeden, dikkatli olmaları ve bilmeden konuşmamaları gerektiğini düşünüyorum.”

-Üreticinin kazancı kırmızı çizgimizdir

Fındıkta fiyatın elbette önemli olduğunu, çünkü sonuçta üreticinin gelir düzeyi ve kazancı ile bağlantısı bulunduğunu vurgulayan Edip Sevinç; “İhracatçılar olarak üreticimizin kazancı kırmızı çizgimizdir. Çünkü üretici kazanırsa, verim artar, kalite artar, biz de daha fazla ihracat yaparız. Onun için üretici kazanmasın, fiyatlar geri gelsin diye bir iddiamız yok. Ancak ortada bir arz talep dengesi var. Bu gerçeği kimse değiştiremez. Dünya da fiyatı her zaman istenildiği gibi giden bir ürün yoktur. Keşke öyle olsa!  En büyük ihtiyaç duyulan petrolün bile zaman zaman eksilere düştüğünü hatırlamak yeterlidir. Sonuçta her ürün kullananların müdahalesine de maruzdur” dedi.

-Fındıkta tekel olmayı kaybedebiliriz

Türkiye’nin fındıkta halâ tekel olduğuna dikkati çekip, ancak bunun yavaş yavaş kırıldığını da hatırlatan KFMİB Başkanı Edip Sevinç açıklamalarını şöyle sürdürdü:

Hiçbir zaman yüzde 80’inin altına inmediğimiz üretim payı şimdi artık öyle değil. INC’nın bu yıl için yaptığı 790 bin tonluk tahmin bile dünya üretiminin yüzde 70’ine tekabül ediyor. Allah korusun yüzde 60’ın altına düştüğümüz zaman, dünyaya 500 bin ton kabukluya tekabül eden fındığı bile satamayız.

Yükselsin de yükselsin politikaları tek başına doğru değildir. Artık dünya da yalnız değiliz. Başta İtalya olmak üzere, Amerika, Şili, Azerbaycan, Gürcistan geleneksel tarım alanlarını fındığa dönüştürüyorlar.

Amerika 70 bin tona çıktı. 10 yılda 250 bin tonluk hedefleri var. Oregon’da Türkiye’deki kadar üretim yapabilecekleri alanlar var. Üstelik teknolojiyi kullanıp, maliyeti düşüyorlar. Fidan üretim teknolojileri hızlı ve çok ileri. Bizim Giresun yağlısına benzer fındığı bile üretmeye başladılar. Bu nedenle global firmalar ABD’den ürün almaya yöneldiler.

Hiçbir zaman 15 bin tonun üzerine çıkmayacağını düşündüğümüz Şili bile ceviz üretme yerine, daha kârlı gördüğü fındığa yöneldi. Bu yıl üretimleri 60 bin tona çıktı. Azerbaycan almış başını gidiyor. Bizim çözemediğimiz Kahverengi kokarca kâbusunu Gürcistan halletti nerede ise.  Bu konuda ihracatçı birlikleri olarak devlete elimizdeki imkânlar nispetince destek olmaya devam ediyoruz. Gerekli ekipmanları ihracatçı birlikleri olarak temin ettik.”

-Maliyeti devlet tespit etmeli

Fındığın maliyeti konusuna da değinen Edip Sevinç; “Maliyet, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından te her kategori ve bölgelere göre açıklanabilmelidir. Bu çağda gerçek maliyeti belli olmayan ürün olur mu? Ama oluyor işte. Kimine göre 10, kimisine göre 15, hatta 21-23 TL diyenler bile var. Bu görev devlete düşer. Fındığını kendin toplarsan şudur. Yerden toplarsan şudur. Başkaları toplarsa şudur. Gerçek maliyeti belli olmayan bir ürünün geleceğinden söz edilebilir mi?” diye sordu.

Edip Sevinç açıklamasını, “Artık küçük bahçelerin toplulaştırılmasının zamanın geldiğine inanıyorum. Yakın geleceğin en önemli konularından biri de bu olacaktır” diyerek tamamladı.

Kaynak: Haber Merkezi
Yorumlar (0)
banner810
17
az bulutlu
Namaz Vakti 24 Temmuz 2024
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 38 102
2. Fenerbahçe 38 99
3. Trabzonspor 38 67
4. Başakşehir 38 61
5. Kasımpasa 38 56
6. Beşiktaş 38 56
7. Sivasspor 38 54
8. Alanyaspor 38 52
9. Rizespor 38 50
10. Antalyaspor 38 49
11. Gaziantep FK 38 44
12. A.Demirspor 38 44
13. Samsunspor 38 43
14. Kayserispor 38 42
15. Hatayspor 38 41
16. Konyaspor 38 41
17. Ankaragücü 38 40
18. Karagümrük 38 40
19. Pendikspor 38 37
20. İstanbulspor 38 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 95
2. Barcelona 38 85
3. Girona 38 81
4. Atletico Madrid 38 76
5. Athletic Bilbao 38 68
6. Real Sociedad 38 60
7. Real Betis 38 57
8. Villarreal 38 53
9. Valencia 38 49
10. Deportivo Alaves 38 46
11. Osasuna 38 45
12. Getafe 38 43
13. Celta Vigo 38 41
14. Sevilla 38 41
15. Mallorca 38 40
16. Las Palmas 38 40
17. Rayo Vallecano 38 38
18. Cadiz 38 33
19. Almeria 38 21
20. Granada 38 21